شب قَدر یا لَیلَةُ القَدر یکی از شبهای ۱۹، ۲۱ یا ۲۳ در ماه رمضان و شب نزول قرآن و مقدّر شدن امور یکساله انسانهاست. قرآن در سورههای قدر و دخان از این شب سخن میگوید. براساس آیات قرآن و روایات، ارزش شب قدر بیش از هزار ماه است. این شب بافضیلتترین شبِ سال و شب رحمت الهی و آمرزش گناهان است و در آن، فرشتگان به زمین میآیند و مقدرات سال آینده بندگان را بر امام زمان (علیهالسلام) عرضه میکنند.
شیعیان در شبهای قدر با الگوگیری از معصومین(علیهمالسلام)، به شبزندهداری، تلاوت قرآن، دعا و عبادت در این شب میپردازند. ضربت خوردن و شهادت امام علی (علیهالسلام) در این شبها نیز به اهمیت آن نزد شیعیان افزوده و سوگواری برای آن امام با آیینهای شب قدر همراه شده است.
در روایتی از امام صادق(ع) آمده است که بهترین ماه، رمضان است و قلب ماه رمضان، شب قدر است و همچنان در حدیثی دیگر از ایشان، شب قدر آغاز سال (رأس السنة) معرفی شده است. که شاید منظور آغاز سال معنوی و عبادی باشد و شاید منظور مشخص شدن مقدرات یک ساله انسان باشد. بنابر منابع روایی و فقهی، روز قدر نیز همانند شب قدر، گرانقدر و با فضیلت است. در برخی از روایات آمده است که فاطمه (سلاماللهعلیها) سِرّ شب قدر است. و هر کس فاطمه (سلاماللهعلیها) را به صورت کامل بشناسد، شب قدر را درک کرده است.